Opmaak uitschakelen

Ervaringen met UDL

-
Ervaringen met UDL
">
Onderwijs dat voor iedereen toegankelijk is, dat is wat dr. Frances Smith zo aanspreekt aan Universal Design for Learning (UDL). Als professor aan de George Washington University heeft ze veel ervaring met het implementeren van UDL binnen onderwijsinstellingen. Haar advies: “Start where you feel comfortable!”

Op 10 december vond in Utrecht het congres 'De Blikopener voor inclusief onderwijs' plaats. Een van de gastsprekers was 'UDL-adapt' dr. Frances Smith. Ze was zeer onder de indruk van het congres en de andere sprekers: “Ik stond versteld van hoe de diverse sprekers hun eigen verhaal wisten te linken aan het concept van UDL. Hiermee werd meteen duidelijk hoe breed inzetbaar UDL is. Het is niet gebonden aan één onderwijsgebied. Het kan gebruikt worden binnen zowel het basisonderwijs als het hoger onderwijs, maar ook op de werkvloer of bij het organiseren van een congres. Het is een raamwerk waaraan van alles kan worden opgehangen.”

Wat waren de reacties op uw verhaal?

“Erg positief. Het grappige is dat veel mensen, onbewust, al elementen van UDL toepassen. Na de workshop kwam er een studente van de Hogeschool van Amsterdam naar me toe. Ze vertelde me dat het concept van UDL haar erg aansprak maar dat ze het idee had dat het al onderdeel was van haar dagelijks leven. Ik denk dat veel mensen bepaalde elementen van UDL herkennen of zelfs vanzelfsprekend vinden. Ik hoor echter wel vaak dat mensen nog nooit van de neurologische basis van UDL hebben gehoord. Deze basis is belangrijk want het legt de link met het leerproces. Deze link met leren maakt UDL juist zo uniek en zo universeel. 


Mensen die nog nooit van UDL hebben gehoord, kunnen soms wel een beetje overweldigd zijn door de theoretische en neurologische achtergrond. Niet iedereen weet meteen waar hij moet beginnen met het implementeren van UDL. Ik zeg altijd: je begint daar waar je je het prettigst voelt. Ik ben bijvoorbeeld erg goed met technologie en gebruik dit tijdens mijn lessen vaak om informatie te delen. Daarom ben ik begonnen door UDL te implementeren in mijn manier van presenteren.”

Wanneer hoorde u voor het eerst over UDL?

“Dat was in 2001. Ik werkte als directeur van een technologielab voor docenten bij de Virginia Commonwealth University. Iemand van CAST mailde me dat er die zomer een workshop was over een nieuwe, op hersenonderzoek gebaseerde kijk op onderwijs. Ik was meteen geïnteresseerd.  Wat ik tijdens de workshop hoorde, klonk allemaal zo logisch. Het benutten van iemands capaciteiten, het naar boven halen van talent. Deze dingen hebben me altijd al aangesproken. De workshop van CAST heeft het balletje aan het rollen gebracht.

Hoe heeft u de theorie in de praktijk gebracht?

“Als afsluiting van de workshop had ik een actieplan opgesteld om de universiteit en het lab waar ik werkte te 'hervormen'. Dit lukte natuurlijk niet meteen. Ik begon daarom bij mezelf en mijn technologielab. Hier had ik immers de meeste controle over. Ik zorgde dat er op elke computer in mijn lab minstens 5 (gratis) programma's zaten die het mogelijk maakten de computer op verschillende manieren te gebruiken. Bijvoorbeeld spraakgestuurde software of software die geschreven tekst hardop voorleest. Vervolgens heb ik een aantal workshops georganiseerd en verschillende gastsprekers uitgenodigd om UDL wat meer onder de aandacht te brengen. Daarnaast heb ik UDL ter sprake gebracht tijdens een teamvergadering. Andere docenten waren nog erg terughoudend. Ze vonden dat er nog te weinig onderzoek was gedaan naar de effectiviteit van UDL. Binnen het hoger onderwijs werd er ook nog weinig gewerkt met UDL. Ik moest gewoon geduld hebben.

Hoe heeft u die terughoudende docenten toch weten te motiveren?

De George Washington en de Virginia Commonwealth University hadden beide een soort UDL- studiegroepen. Deze groepen bestonden uit zo'n 8 tot 10 docenten die met elkaar bespraken tegen welke problemen ze aanliepen in de klas en hoe ze hiermee omgingen. Dit werkte goed omdat docenten ervaringen konden delen en zo weer leerden van elkaar. Soms hebben docenten UDL al onbewust in hun lesmethoden geïmplementeerd en zijn zo al jaren goed bezig. Voor veel mensen is het effect van UDL op het leerproces een echte eye-opener. Er wordt vaak gedacht dat UDL iets is voor studenten met een beperking. Dit is niet het geval. UDL gaat om variëteit en ziet diversiteit als een kracht, niet als een beperking.

“Ik denk dat het belangrijk is om een groep mensen om je heen te verzamelen die achter UDL staan. Niet alleen docenten, maar ook ICT'ers, managers en mensen van het College van Bestuur. Zorg dat je een aantal mensen hebt die als 'ambassadeur' op kunnen treden binnen de onderwijsinstelling. Zo heb ik het ook bij de George Washington University gedaan.”

Wat waren de grootste drempels bij het implementeren van UDL?

“Je krijgt altijd te maken met mensen die niet open staan voor nieuwe dingen en vasthouden aan hun eigen methoden. Sommige docenten geven al jaren op dezelfde manier les en vinden het niet nodig te veranderen. Een collega van mij deed afgelopen semester een cursus Engelse literatuur. Ze werkt zelf als docent Engels op een middelbare school en wilde graag wat bijleren. Zodra ze de syllabus van de cursus kreeg, is ze meteen de verplichte literatuur gaan downloaden op haar eReader. Haar professor wilde echter niet dat de studenten digitale hulpmiddelen gebruikten. Ze moesten 'echte' boeken lezen en aantekeningen maken op een collegeblok. Heel ouderwets, maar dit gebeurt nog steeds. 


Men denkt vaak ook dat er voor UDL veel technologische hulpmiddelen nodig zijn en dat het daarom veel geld kost. Dit is niet waar. Techniek maakt het zeker makkelijker en flexibeler, maar het is niet per se nodig.

Op welke manier passen uw lessen binnen het UDL principe?

“Mijn studenten mogen voor hun opdrachten verschillende vormen kiezen of tools gebruiken. Ze kunnen bijvoorbeeld een wiki (een website waarop studenten zelf informatie kunnen zetten en aanpassen) maken. Maar ze mogen ook een filmpje met iMovie of een beeldproject met PhotoStory maken. Je ziet dan hoe creatief studenten kunnen zijn. Zeker studenten die op papier misschien nog beperkt lijken, blijken in de praktijk vaak zeer begaafd te zijn. Als ze de kans krijgen zelf iets te maken, zijn studenten gedwongen de lesstof ook echt toe te passen. Ze moeten iets maken, hun kennis laten zien, hun project presenteren en het resultaat koppelen aan de research. Ik hoor vaak van studenten dat ze op deze manier veel meer leren dan van alleen een paper schrijven of een toets maken.

Denkt u dat Nederland ook wetgeving en een task force nodig heeft?

“Ik denk dat het partnership van handicap + studie met het Steunpunt Inclusief Hoger Onderwijs (SIHO) al een goed begin is. Ik hoorde ook dat een aantal mensen bezig zijn met proposals voor een bijeenkomst in Dublin in maart. Ik weet ook dat CAST plannen maakt om internationaal te gaan opereren. Het lijkt erop dat er binnen Europa een aantal zaadjes worden geplant die uit kunnen groeien tot iets moois.”

 Interview: Inge den Boer

Nieuws

Universal design in designopleidingen

12-08-2013
In Ierland is Universal Design (UDL) in veel opleidingen voor (grafisch) ontwerp onderdeel van het onderwijsprogramma. Op het congres van AHEAD werden de verschillende mogelijkheden om dit vakgebied in te vullen besproken.
Lees verder over: Universal design in designopleidingen >>
Overzicht nieuws >>

MOOC's en functiebeperkingen

25-06-2013
MOOC's, massive online open courses, kunnen een oplossingen zijn voor studenten die geen regulier onderwijs kunnen volgen, maar zijn ze werkelijk een goede vervanging voor traditioneel onderwijs? Dit werd besproken tijdens het congres 'Is universal design in education any of my business?'.
Lees verder over: MOOC's en functiebeperkingen >>
Overzicht nieuws >>

Utopia in onderwijs

01-06-2013
Tijdens het congres 'Is Universal Design in Education any of my business?' op 12 en 13 maar in Dublin werden een aantal oplossingen aangereikt die erg inspirerend zijn, maar erg duur of tijdrovend om na te doen in Nederland. Een kijkje in Utopia.
Lees verder over: Utopia in onderwijs >>
Overzicht nieuws >>